مذاکره با حضور دبیرکل سازمان ملل؛ راهی برای تضمین حقوق ایران فعال مدنی و عضو شورای راهبردی شبکه کمک، معتقد است ادامه مذاکرات ایران و آمریکا در شرایط کنونی باید با حضور دبیرکل سازمان ملل متحد و نهادهای وابسته به این سازمان دنبال شود تا حقوق ایران، خسارات احتمالی و واقعیات میدانی بهصورت رسمی و بینالمللی ثبت و پیگیری شود.
در شرایطی که تحولات منطقهای و بینالمللی بر سرنوشت مذاکرات ایران و آمریکا تأثیر مستقیم گذاشته است، نقش نهادهای بینالمللی در تضمین شفافیت و توازن مذاکرات بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است. احمد قویدل، از فعالان شناختهشده حوزه مدنی و حقوق بیماران، بر ضرورت حضور دبیرکل سازمان ملل متحد در روند مذاکرات تأکید کرده و آن را گامی مؤثر برای حفظ منافع ملی و صیانت از حقوق ایران در عرصه بینالمللی میداند.
احمد قویدل، فعال مدنی و عضو شورای راهبردی شبکه کمک، در گفتوگو با خبرنگار روزنگار البرز با اشاره به شرایط حساس منطقه و اهمیت حفظ منافع ملی ایران، تأکید کرد که ادامه مذاکرات میان ایران و آمریکا باید از قالب گفتوگوهای صرفاً دوجانبه خارج شده و با حضور و نظارت دبیرکل سازمان ملل متحد و نهادهای ذیربط بینالمللی دنبال شود.
وی با بیان اینکه موضوع مذاکرات امروز تنها به روابط دو کشور محدود نمیشود، اظهار داشت: مسائل مرتبط با امنیت منطقهای، حقوق ملتها، حفظ صلح و ثبات بینالمللی و همچنین آثار و پیامدهای انسانی هرگونه تنش، موضوعاتی فراتر از یک اختلاف سیاسی معمول هستند و به همین دلیل حضور یک مرجع معتبر بینالمللی در روند مذاکرات میتواند به شفافیت و اعتبار آن کمک کند.
قویدل با اشاره به ضرورت ثبت و مستندسازی خسارات احتمالی واردشده به زیرساختهای غیرنظامی، مراکز آموزشی، دانشگاهی و خدماتی کشور افزود: در صورت وارد آمدن هرگونه آسیب به این مراکز، لازم است واقعیتها در چارچوب سازوکارهای بینالمللی ثبت و بررسی شوند. مستندسازی رسمی این موارد میتواند در آینده مبنای پیگیریهای حقوقی و دیپلماتیک قرار گیرد و از نادیده گرفته شدن حقوق ملت ایران جلوگیری کند.
این فعال مدنی تأکید کرد که حضور دبیرکل سازمان ملل در روند مذاکرات، علاوه بر افزایش اعتبار سیاسی گفتوگوها، میتواند مانع شکلگیری روایتهای یکجانبه و اعمال فشارهای نامتوازن شود.
به گفته وی، هرچه فرآیند ثبت و گزارش واقعیتها دقیقتر و رسمیتر باشد، امکان تحریف یا انکار آنها در مجامع بینالمللی کاهش خواهد یافت.
قویدل ضمن اشاره به اصول منشور ملل متحد، بیان داشت: حفظ صلح و امنیت بینالمللی، حلوفصل مسالمتآمیز اختلافات و احترام به حقوق ملتها از مهمترین اهداف سازمان ملل است. بنابراین، حضور این نهاد در روندی که میتواند بر امنیت و ثبات منطقه اثرگذار باشد، نهتنها منطقی بلکه منطبق با مأموریتهای تعریفشده آن است.
وی همچنین درباره نقش آژانس بینالمللی انرژی اتمی اظهار داشت: پرونده هستهای ایران باید در چارچوب ضوابط حقوقی و فنی آژانس بررسی شود. همانطور که جمهوری اسلامی ایران دارای تعهدات مشخصی در این زمینه است، از حقوق قانونی و شناختهشدهای نیز برخوردار است و هرگونه ارزیابی یا تصمیمگیری باید بر مبنای قوانین و مقررات این نهاد صورت گیرد، نه تحت تأثیر فشارهای سیاسی یا استانداردهای دوگانه.
این فعال مدنی با تأکید بر اینکه میانجیگری برخی کشورها میتواند مفید باشد، خاطرنشان کرد: هیچ کشوری، هر اندازه هم که نقش میانجی را با حسن نیت ایفا کند، نمیتواند جایگاه حقوقی و بینالمللی دبیرکل سازمان ملل را داشته باشد. دبیرکل سازمان ملل از ظرفیت ثبت، گزارشدهی، نظارت و پیگیری در سطح جهانی برخوردار است و حضور او میتواند وزن حقوقی و سیاسی مذاکرات را افزایش دهد.
قویدل در پایان تأکید کرد: مطالبه حضور دبیرکل سازمان ملل در مذاکرات، مطالبهای در راستای تقویت دیپلماسی، دفاع از حقوق ملت ایران و بهرهگیری از ظرفیتهای شناختهشده بینالمللی است. مذاکرات باید ادامه یابد، اما در فضایی که حقوق ملتها، واقعیات میدانی و اصول حقوق بینالملل در آن مورد توجه و صیانت قرار گیرد.
و در پایان اینکه؛ آنچه در این گفتوگو مورد تأکید قرار گرفت، ضرورت بهرهگیری از ظرفیتهای حقوقی و بینالمللی برای صیانت از منافع ملی ایران در شرایط پیچیده کنونی است.
احمد قویدل معتقد است حضور دبیرکل سازمان ملل در روند مذاکرات، نه بهعنوان جایگزین دیپلماسی، بلکه بهعنوان ضامن شفافیت، مستندسازی و حفظ توازن در گفتوگوها میتواند نقشآفرین باشد.
فارغ از موافقت یا مخالفت با این دیدگاه، طرح چنین مطالباتی نشان میدهد که بخشی از جامعه مدنی کشور خواهان آن است که روندهای سیاسی و دیپلماتیک، بیش از گذشته بر پایه قواعد حقوق بینالملل و سازوکارهای رسمی جهانی دنبال شوند؛ رویکردی که میتواند به تقویت اعتماد عمومی و دفاع مؤثرتر از حقوق کشور در عرصه بینالمللی منجر شود.
مصاحبهکننده: علیرضا نیاکان
