سوءمدیریت وزارت نیرو در قراردادهای خورشیدی کشاورزی؛ ضربهای دیگر به امنیت غذایی کشور رئیس اتاق اصناف کشاورزی ایران با انتقاد از عملکرد وزارت نیرو در قراردادهای نیروگاههای خورشیدی، این رویه را نمونهای از سوءمدیریت و بیتوجهی به امنیت غذایی کشور دانست و خواستار بازنگری فوری در سیاستهای حمایتی از بخش کشاورزی شد.
در شرایطی که بحران آب و برق هر روز عرصه را بر کشاورزان کشور تنگتر میکند، سرمایهگذاری در نیروگاههای خورشیدی به عنوان راهکاری برای تامین پایدار انرژی معرفی شده است. با این حال، پیمان عالمی رئیس اتاق اصناف کشاورزی ایران، با اشاره به شرایط ناعادلانه قراردادهای نیروگاههای خورشیدی در بخش کشاورزی، از سوءاستفاده و فشار بیسابقه به تولیدکنندگان غذا در کشور انتقاد کرد.
وی با اشاره به سیاستهای نادرست وزارت نیرو گفت: در قراردادهای نیروگاه خورشیدی ویژه چاههای کشاورزی، چهار ماه از سال، دقیقاً زمانی که تابش خورشید بیشترین شدت را دارد و درآمد نیروگاهها به بالاترین میزان میرسد، وزارت نیرو هیچ پرداختی به کشاورزان انجام نمیدهد. این دوره شامل تابستان و اوایل پاییز بوده و عملاً بیش از نیمی از درآمد سالیانه نیروگاههای خورشیدی از کشاورزان سلب میشود.
این مسئول صنفی افزود: از طرف دیگر، در حالی که شبکه برق روستایی قطع میشود و وزارت نیرو هیچ مسئولیتی نمیپذیرد، کشاورزان متحمل هزینههای سنگین سرمایهگذاری در نیروگاهها شدهاند بدون اینکه درآمد مناسبی نصیبشان شود. همچنین تفاوت فاحش بین تعرفه خرید برق از نیروگاههای کشاورزی و قیمت فروش برق به آنها، انگیزه هرگونه سرمایهگذاری را از بین برده است.
رئیس اتاق اصناف کشاورزی ایران با تأکید بر مشکلات موجود خاطرنشان کرد: برخلاف دیگر بخشها که برای احداث نیروگاههای خورشیدی تسهیلات دریافت میکنند، در حوزه کشاورزی هیچ حمایت مالی وجود ندارد. این در حالی است که احداث نیروگاه بر چاههای کشاورزی مزایای زیادی مانند پراکندگی جغرافیایی، عدم نیاز به زمین جدید، آمادگی شبکه، و کاهش فشار بر شبکه برق سراسری دارد.
عالمی افزود: متأسفانه وزارت نیرو نگاه حمایتی به کشاورزی ندارد و صرفاً با نگاه اقتصادی کوتاهمدت به موضوع برخورد میکند. سوءمدیریت و بیبرنامگی در این حوزه موجب شده کشاورزان بین فشار قطعی برق و قراردادهای ناعادلانه گرفتار شوند و انگیزهای برای ادامه تولید نداشته باشند.
وی هشدار داد که ادامه این رویههای ناعادلانه و سوء استفاده از شرایط سخت کشاورزان، تهدید جدی برای امنیت غذایی کشور محسوب میشود.
این مسئول صنفی خواستار تغییر فوری سیاستهای وزارت نیرو، ایجاد تسهیلات واقعی برای نیروگاههای خورشیدی کشاورزی، و بازنگری در نحوه قراردادها شد تا کشاورزان بتوانند با انگیزه و اطمینان بیشتری به تولید پایدار و حمایت از سفره مردم ادامه دهند.
وی در پایان تاکید کرد: بیتوجهی به این هشدارها در آینده نزدیک خسارات جبرانناپذیری به اقتصاد کشور و امنیت غذایی مردم وارد خواهد کرد.
گفتنی است بحرانهای آب و برق کشور امروز بیش از هر زمان دیگری تولید ملی را تهدید میکند و کشاورزی به عنوان سنگر اول امنیت غذایی، قربانی این سوءمدیریتها شده است. در این میان، نیروگاههای خورشیدی میتوانند راهکاری هوشمندانه برای جبران بخشی از کمبود انرژی و ارتقای تابآوری بخش کشاورزی باشند.
اما هنگامی که سیاستگذاریهای ناعادلانه و نگاه صرفاً اقتصادی به این ظرفیت نوظهور غالب میشود، کشاورزان به جای بهرهمندی از مزایای انرژی پاک، با ضرر و فشارهای مضاعف مواجه میشوند.
بیتوجهی به تفاوتهای بنیادین بخش کشاورزی با سایر حوزهها و نبود حمایتهای مالی و قانونی، آینده تولید غذا را به مخاطره انداخته است.
امروز بیش از هر زمان دیگری نیاز به رویکردی ملی و آیندهنگر احساس میشود تا تولیدکنندگان اصلی غذا، در دام بیبرنامگیها و سوداگریهای کوتاهمدت گرفتار نشوند.
و در پایان اینکه؛ کشاورزی ستون فقرات امنیت غذایی کشور است و تداوم آن نیازمند سیاستهای حمایتی هوشمندانه و عادلانه در زمینه تأمین انرژی است.
اصلاح فوری قراردادهای نیروگاههای خورشیدی، ایجاد تسهیلات ویژه برای کشاورزان، و برخورد مسئولانه با بحران انرژی، اقداماتی است که باید در دستور کار دولت و وزارتخانههای ذیربط قرار گیرد.
بیتوجهی به هشدارهای جدی فعالان صنفی، در آیندهای نه چندان دور، پیامدهای سنگینی برای اقتصاد ملی و معیشت مردم به همراه خواهد داشت. امروز زمان تصمیمهای بزرگ و حمایت واقعی از کشاورزی است؛ فردا ممکن است دیر باشد.
فرناز فتحی سرابی مدیرمسئول پایگاه خبری روزنگار البرز
